Milletlerarası tahkime tabi uyuşmazlıklarda Türk mahkemelerinin geçici hukuki koruma kararı verme konusunda görev ve yetkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Dış Ticaret Enstitüsü, ULUSLARARASI TİCARET HUKUKU VE AVRUPA BİRLİĞİ ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ERDEM ÇAĞLAR

Danışman: ŞENSÖZ MALKOÇ EBRU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünya ticaret sisteminin gittikçe globalleştiği günümüzde ticari ilişkiler tam anlamıyla küreselleşmiş durumdadır. Aynı kıtada dahi yer almayan şirketler küresel sistem içerisinde birbirleriyle ticari ilişkiler kurmaktadırlar. Gelişen milletlerarası ticari ilişkilerin bir sonucu olarak ticari uyuşmazlıklar da milletlerarası nitelik kazanmaktadır. Geleneksel yargı sistemlerinin küresel ticaret sistemine yeterli gelmediği noktada tahkim yargılaması taşıdığı avantajlar ile giderek daha çok tercih edilmektedir. Zira tahkim yargılaması devlet yargısına nazaran; tarafsız, hızlı, gizli ve alınan kararların uzman hakemlerce verilmesi sebebiyle de daha tatmin edici sonuçlar ortaya çıkarmaktadır. Milletlerarası tahkimin giderek artan önemi de bu ticari ilişkilerden pay almak isteyen devletlerin tahkim düzenlemelerine ağırlık vermesi sonucunu doğurmaktadır. Dünya ticaret sistemi içerisinde en büyük yirmi ekonomi arasında bulunan ve coğrafi konumu itibari ile ticari geçiş noktaları üzerinde bulunan Türkiye için de tahkim yargılamasının gelişmesi bir zorunluluk olarak göze çarpmaktadır. Tahkim yargılamaları ve klasik yargılama içerisinde, basit anlamıyla, dava konusu şeyin korunması ve çıkacak hükmün anlam ifade etmesi bakımından geçici hukuki koruma tedbirleri büyük önem arz etmektedir. Çalışmamız içerisinde evvela tahkim kavramı genel hatları ile aktarılmaya çalışılmıştır. Sonrasında tahkimde geçici hukuki koruma tedbirlerinin önemi, şartları ve çeşitleri ortaya konmuştur. Son olarak ise hakemler ve mahkemeler tarafından tahkim yargılaması içerisinde geçici hukuki koruma kararı verilmesinin Türk hukuk mevzuatı çerçevesinde kıstasları üzerine açıklamalar yapılmıştır. Milletlerarası tahkim yargılaması kapsamında ihtiyati tedbir talepleri yönünden Türk mahkemelerinin yetkisi tartışması ise doktrin ve uygulama örnekleri üzerinden aktarılmaya çalışılmıştır. Milletlerarası tahkime tabi bir uyuşmazlıkta 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 390'ın mahkemelerce ihtiyati tedbir kararı alınmasını engellediği meselesi çalışmanın özünü teşkil etmektedir. Doktrince ortaya atılan çözüm önerileri sonrasında ise tarafımızdan getirilen çözüm önerisi ile çalışmamız sonlanmıştır.