Esnek insan kaynakları yönetiminin iş performansına etkisinde işe adanmışlığın aracılık rolü: Bankacılık sektöründe bir araştırma


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEDA YÜKSEL NALBANTOĞLU

Danışman: BAYRAKTAR OSMAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada bankacılık sektöründe esnek insan kaynakları yönetimi ile iş performansı ilişkisinde işe adanmışlığın aracılık rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma nicel ve kesitsel araştırma olarak tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu özel sermayeli mevduat bankalarının İstanbul şubelerinde çalışan 400 kişi oluşturmaktadır. Araştırma verileri tesadüfü anket yöntemi ile toplanmıştır. Anket formunda kavramsal yapılara ilişkin dokuz dereceli üç ölçek ve katılımcılara ilişkin demografik soru formuna yer verilmiştir. Verilerin çözümlenmesi için güvenlik ve geçerlilik analizleri, değişkenler arası korelasyon analizi, keşfedici ve doğrulayıcı faktör analizleri yapılmıştır. Araştırma kapsamında toplanan verileri analiz etmek için SPSS 25 ve LISREL 8.51 programları kullanılmıştır. Ölçeklere ait puanların normal dağılım gösterdiği durumlar için gruplar arası farklılıkları test etmek için bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü ANOVA kullanılmıştır. Dağılımın normallik göstermediği durumlar için parametrik olmayan testlerden Kruskal-Wallis kullanılmıştır. Grupların varyanslarının homojenliğini belirlemek için Levene testinden faydalanılmıştır. Gruplar arasındaki farklılığın yönünü belirlemek için varyansın homojen olduğu durumlarda Tukey, homojen olmadığı durumlarda ise Tamhane'nin T2 testi post hoc testlerinden tercih edilmiştir. Ölçekler arası korelasyonda Pearson çarpım-moment korelasyonu kullanılmıştır. Aracılık etkisinin anlamlılığına bakmak için bootstrap analizi, 5000 örneklemli kalibrasyonla SPSS programında PROCESS v4.1 Andrew F. Hayes makrosu ile yapılmıştır. Korelasyon analizinde, araştırma modelinde yer alan bütün değişkenler arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Regresyon analizi sonuçlarına göre esnek insan kaynakları yönetiminin iş performansı ve işe adanmışlık değişkenlerindeki değişimi; işe adanmışlığın iş performansındaki değişimi anlamlı şekilde yordadığı belirlenmiştir. Aracılık analizinde işe adanmışlık değişkeninin; esnek insan kaynakları yönetimi ile iş performansı ilişkisinde kuvvetli düzeyde aracılık etkisine sahip olduğu görülmüştür. Alan yazında, Türk bankacılık sektöründe esnek insan kaynakları yönetimi ile iş performansı ilişkisinde işe adanmışlığın aracılık rolünü test eden araştırma bulunmamaktadır. Bu yönüyle araştırma hem araştırmacılar hem uygulayıcılar için değerli bir katkı sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Esnek İnsan Kaynakları Yönetimi, İşe Adanmışlık, İş Performansı.