Yapay zeka teknolojisinin medya örgütlerinde kullanımı: Enformasyon üretim sürecinin otomatikleşmesi ve robot gazetecilik
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, İletişim Fakültesi, Medya Ve İletişim Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALPASLAN ÖNGEL
Danışman: Füsun Alver
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yapay zeka teknolojinin medya örgütlerinde kullanılmasıyla birlikte enformasyon üretim süreçleri otomatikleşmiş ve haber üretim süreçleri dönüşmüştür. Enformasyon üretim süreçlerinin dönüşmesi ise gazetecilerin gelecekteki rollerini belirsizleştirmekte ve okur açısından enformasyonun etik kurallara uygunluğu problematiğini ortaya çıkarmaktadır. Tezin genel amacı, yapay zeka teknolojisinin enformasyon üretim sürecinde kullanılmasının nedenlerini, enformasyon üretim süreçlerinin dönüşümünü ve gazetecilik mesleğinin geleceğini araştırmaktır. Herman ve Chomsky'nin medya örgütlerinde haber üretim süreçlerinin eleştirel ekonomi politiğini inceledikleri ekonomi politik yaklaşım tezin kuramsal çerçevesini oluşturmuş ve bu kuramsal çerçeve doğrultusunda tez çalışması gerçekleşmiştir. Tez çalışmasında Türkiye'de ve dünyada yapay zeka teknolojilerinin medya örgütlerinde kullanımı ile birlikte enformasyon üretim süreçlerinde yaşanan dönüşümü anlamlandırabilmek amacıyla yapay zeka ile ilgili ve bu alanda çalışmaları olan akademisyen, gazeteci ve uzmanlardan oluşan toplam 20 kişi ile derinlemesine mülakat gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular ise Van Dijk'ın eleştirel söylem analizi yöntemine göre çözümlenmiştir. Yapılan çözümlemeler neticesinde katılımcılar, enformasyon üretim süreçlerinin kapitalist üretim süreçlerine benzer bir şekilde gerçekleştiğini belirtmişlerdir. Katılımcılar, yapay zeka teknolojilerinin medya örgütlerinde kullanılmasının temel nedeninin kâr maksimizasyonlarını arttırmak olduğuna dikkat çekmişler ve enformasyon üretim süreçlerinin kapitalist üretim süreçlerine benzer bir şekilde gerçekleşmesi neticesinde gazetecilerin işsiz kalabileceğini, mesleklerine ve topluma karşı yabancılaşabileceklerini belirtmişlerdir.