Avrupa Birliği Kripto Varlık Piyasaları Tüzüğü
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ULUSLARARASI TİCARET HUKUKU VE AVRUPA BİRLİĞİ ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKHAN CİNDEMİR
Danışman: Ebru Şensöz Malkoç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Avrupa Birliği Kripto Varlık Piyasaları Tüzüğü (MiCA), kripto varlık piyasaları bakımından Avrupa Birliği genelinde yeknesak bir düzenleme çerçevesi oluşturmayı amaçlayan kapsamlı ve öncü bir düzenlemedir. Bu doktora çalışmasında, söz konusu Tüzük hukuki, ekonomik ve teknolojik boyutlarıyla bütüncül bir yaklaşımla incelenmiştir. Çalışmada özellikle stabil kripto paralar, varlığa dayalı tokenler ve elektronik para tokenlerine ilişkin düzenlemeler ayrıntılı biçimde ele alınmış; ayrıca para kavramının tarihsel gelişimi ile kripto varlıkların ortaya çıkışı arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Bunun yanında, Tüzüğün amacı, kapsamı ve ihraççılar ile kripto varlık hizmet sağlayıcılarına getirilen yükümlülükler sistematik bir şekilde analiz edilmiştir. Avrupa Menkul Kıymetler ve Piyasalar Otoritesi ile Avrupa Bankacılık Otoritesi başta olmak üzere ilgili Avrupa Birliği kurumlarının düzenleyici ve denetleyici rolleri incelenmiş; Tüzüğün finansal istikrar, tüketicinin korunması ve teknolojik yeniliklerin teşviki üzerindeki olası etkileri değerlendirilmiştir. Çalışmada ayrıca karma tokenlerin sınıflandırılması, merkeziyetsiz finans uygulamalarının düzenleyici çerçeve ile ilişkisi ve sınır ötesi kripto varlık faaliyetlerinin hukuki niteliği gibi henüz tam anlamıyla çözümlenmemiş meseleler üzerinde de durulmuştur. Netice itibarıyla yapılan değerlendirmeler, Tüzüğün Avrupa Birliği müktesabatı kapsamında kripto varlık piyasalarının uyumlaştırılmasına yönelik önemli bir adım teşkil ettiğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, söz konusu düzenlemenin uygulamada etkin bir şekilde hayata geçirilmesi bakımından çeşitli hukuki ve kurumsal zorluklar barındırdığı sonucuna da ulaşılmıştır. Bu kapsamda çalışma Tüzüğün kripto varlık piyasaları ile daha uyumlu hale getirilmesine yönelik bazı öneriler sunmakta ve düzenlemenin uluslararası düzeyde diğer hukuk sistemleri bakımından model oluşturma potansiyelini de tartışmaktadır.