İşverenin İş Kazasından Doğan Hukuki ve Cezai Sorumluluğu

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ÖZEL HUKUK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Özge Naz AKKAYA

Danışman: İbrahim Subaşı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İşveren, başta 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu olmak üzere İş Sağlığı ve Güvenliği mevzuatı kapsamında kendisine yüklenen yükümlülüklere riayet etmekle mükelleftir. İşverenin söz konusu yükümlülüklere aykırı davranması, iş kazalarının meydana gelme riskini artırmaktadır. Gerçekleşen bir iş kazası sonucunda işverenin hem hukuki hem de cezai sorumluluğu gündeme gelir. İşverenin hukuki sorumluluğu; tazminat yükümlülüğü şeklinde ortaya çıkmakta olup maddi tazminat, manevi tazminat ve destekten yoksun kalma tazminatı şeklinde sınıflandırılmaktadır. Bu tazminatlara hükmedilirken özellikle olayın meydana geliş şekli, işçinin ve işverenin kusur durumu, zararın niteliği gibi unsurlar dikkate alınmaktadır. İşverenin cezai sorumluluğu bakımından ise; İş Hukukunda bu hususta özel bir düzenleme olmadığı için 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu uygulama alanı bulacaktır. İşverenin cezai sorumluluğu belirlenirken eyleme yönelik irade durumu incelenmekte, fiilin kasten mi yoksa taksirle mi olduğu tespit edilmektedir. Uygulamada özellikle iş kazalarının meydana geldiği durumlarda işverenin olası kastla mı yoksa bilinçli taksirle mi hareket ettiği hususunda çeşitli tartışmalar mevcuttur. Bu yüksek lisans tezinde; birinci bölümde işverenin İş Sağlığı ve Güvenliği Hukukundan doğan yükümlülükleri, ikinci bölümde meydana gelen olayın iş kazası olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği ve bu nitelendirmenin ölçütleri ele alınacaktır. Üçüncü ve dördüncü bölümlerde ise işverenin iş kazasından doğan hukuki ve cezai sorumlulukları ayrıntılı şekilde incelenecektir.