TİCARETİN KOLAYLAŞTIRILMASI KAPSAMINDA DİJİTAL SÜREÇ ENTEGRASYONU: BLOK ZİNCİR TEKNOLOJİSİNİN ROLÜ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Dış Ticaret Enstitüsü, Uluslararası Ticaret, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FARUK ŞEN
Danışman: Betül Gür
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Uluslararası ticaretin daha kolay, şeffaf ve öngörülebilir, maliyet etkin, basit ve hızlı bir şekilde yapılması, ticaret yaparken ulusların rekabet avantajı oluşturup bunu korumaları ve küresel ticaretten daha fazla pay alarak refah seviyelerini artırmaları ancak ticaretin kolaylaştırılmasıyla mümkündür. Bu anlamda bu çalışmada, belge ve zaman yoğun mevcut geleneksel uluslararası ticaret döngüsünün; tüm tedarik zincirinin uçtan uca planlanabildiği, ticaretin şeffaf ve öngörülebilir bir şekilde yürütülebildiği ve tüm süreçlerin elektronik ortamda entegre edildiği bir uluslararası ticaret ekosistemine evirilmesini sağlamak üzere dağıtık kayıt teknolojisi ve blok zincir teknolojisinin rolü incelenmiştir. Bu çalışmada derinlemesine mülakat yöntemi kullanılmıştır. Bu çerçevede, dağıtık kayıt teknolojisi (DKT) ve blok zincir teknolojisinin dış ticaret işlemlerine entegrasyonu konusunda kamu sektöründe, özel sektörde ve sivil toplum kuruluşlarında görevli 18 katılımcıya, 6 temel alanda, 15 soru yöneltilerek, Türk dış ticaret ekosisteminin paydaşlarının dış ticaret işlemlerinde DKT ve blok zincir teknolojisi kullanımına ilişkin görüşleri ve bu teknolojiye ilişkin hazırlık seviyeleri değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre; dış ticarette rekabet üstünlüğünün sağlanması için gerekli olan lojistik alt yapı yatırımlarının tamamlanabilmesi için yasal güvenceye ve hukuki öngörülebilirliğe; entegre bir lojistik yönetim sisteminin oluşturulmasına; gümrük ve dış ticaret mevzuatının sadeleştirilip, iş süreçlerinin dijitalleştirilmesine; gümrük idaresi dışındaki diğer kurumlar tarafından yapılan denetimlerin azaltılmasına; özellikle KOBİ'ler için finansmana erişimin kolaylaştırılmasına; DKT ve blok zincir teknolojisinin kullanımına ilişkin hukuki alt yapının oluşturulmasına; DKT ve blok zincir teknolojisiyle ilgili projelerin ölçeklendirilip ticarileştirilmesine ve DKT ve blok zincir teknolojisine ilişkin kamuda otorite kaybı endişesinin