Ali Fuad Başgil'de Batı ve Demokrasi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMET ALİ KAYACI

Danışman: Zeyneb Çağlıyan İçener

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

20. yüzyılın önemli Türk fikir adamları arasında yer alan Ali Fuad Başgil'in demokrasi, hürriyet ve laiklik gibi konularda ortaya koyduğu fikirleri günümüzde hâlâ cazibesini sürdürmektedir. Yapılan yeni çalışmalarla derinleşen Başgil literatürü, ağırlıklı olarak onun muhafazakâr-milliyetçi kimliğine yoğunlaşmaktadır. Türk siyasal düşüncesinde dönem dönem mütereddit yaklaşılan demokrasiyi, bireyin mânevî olgunluğundan yola çıkarak, hürriyet, adalet ve eşitlik üzerinde yükselen bir rejim olarak tasvir etmesi, Başgil çalışmalarında gözden kaçırılan bir nokta olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışma, Başgil'in "ince medeniyet" olarak nitelediği Batı medeniyetine bakışını ve ondan ilham alarak demokrasiyi kavramsallaştırmasını merkeze almaktadır. Batı demokrasisini mânevî temelleri üzerinden ele alması, bu bakış açısıyla ve birey-toplum-devlet seviyelerinde çeşitli müesseselere atıfla ortaya koyduğu kapsamlı demokrasi tasavvuru, Türk düşünce dünyasında incelenmeye değer bir özgünlüktedir. Bu açıdan bu çalışma, Başgil'in Batı ve demokrasi kavramlarını mezcederek geliştirdiği ve yaşadığı dönemi aşan geniş perspektifini analiz ederek Türk muhafazakâr düşüncesinde Batı ve demokrasi birlikteliğinin mümkünlüğünü tartışmaya dâhil etmektedir.