Enflasyonun devlet muhasebesine etkisi ve bir araştırma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET FATİH ÖZER
Danışman: Duygu Celayir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Enflasyonun hüküm sürdüğü bir ekonomide devlet muhasebe sisteminin kamuda ekonomi ve sosyal işlevlerine ilişkin bütün mali işlemlerin kayıt edilmesi ve belli dönemlerde raporlanması ayrıca kamusal tercihlerin oluşmasını sağlayacak şekilde gerçekleştirmesi ancak gerekli müdahale ve düzeltmelerin yapılması ile mümkündür. Devlet muhasebe sistemi gerekli müdahale ve düzeltmeler ile kamuda malî disiplinin sağlanmasına aracılık eder. Ayrıca hesap verme sorumluluğu çerçevesinde denetimin sağlanması için kamu mali tablolarının enflasyonun etkisinden arındırılabilmesi gereklidir. Kamu mali tabloların evrensel demokrasi ve ekonomik şartlara uygun olarak hazırlanması gereklidir. Söz konusu bu gereklilik kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığı (HMB); devlet enflasyon muhasebesi düzeltmesi ile ilgili uygulamaları belirlemek ve meydana gelebilecek tereddütleri giderebilmek amacıyla, Devlet Muhasebe Standartları 10'u (DMS 10) temel alan ve Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde devlet enflasyon muhasebesi uygulamalarına ilişkin mevzuat düzenlemeleri gerçekleştirmiştir. Söz konusu bu düzenlemelerin konusunu 'Devlet muhasebesinde Enflasyon Düzeltmesi Uygulamaları' oluşturmaktadır. HMB ülkemizde son dönemlerde görülen yüksek enflasyonun devlet muhasebesine olan olumsuz etkilerini azaltmak, dolayısıyla devlet muhasebe hizmetlerini daha kaliteli ve verimli olarak gerçekleştirmek, ayrıca kamu mali yönetimde hesap verebilirlik ile mali saydamlığı artırmayı hedeflemektedir. Bu hedeflerin uluslararası düzeyde kabulü için; devlet enflasyon muhasebe düzenlemelerine ilişkin düzeltme uygulamasını Uluslararası Kamu Muhasebe Standartlarına (IPSAS) tam uyumlu olarak hazırlanmasını ve sunulması da amaçlamıştır. Sonuç olarak bu çalışmanın merkezini kamu idarelerinde uygulanacak 'Enflasyon Düzeltmesi Uygulaması' na ilişkin düzenlemelerinin önemi ve gelişimi oluşturmaktadır. Devlet muhasebe sistemi çerçevesinde; 'Enflasyon Düzeltmesi Uygulaması'na ilişkin düzenlemelerin temelini oluşturan 10 No'lu DMS incelenmiş ve gerekli konular değerlendirilmiştir. Bu çalışmada temel olarak enflasyonun devlet muhasebesine etkileri araştırılarak teorik yönden ve ilgili mevzuat kapsamında uygulayıcıların yapması gereken düzeltme işlemleri ve doğabilecek tereddütleri gidermek açısından 'Devlet muhasebesinde Enflasyon Etkileri' uygulamalarının araştırması ile literatüre katkı sunmak amaçlanmıştır.