Türk ve Amerikan şirketler hukukunda CEO'nun hukuki durumu

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ÖZEL HUKUK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEZİN EZGİ ALKAÇ

Danışman: Şaban Kayıhan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

CEO'lar bugün bilhassa halka açık anonim şirketlerde şirketin ortaklarından daha çok tanınmaktadır. Uzun zamandır ticaret şirketlerinde kullanılmasına ve hatta kurumsal yönetime ilişkin mevzuatta bazı görevleri ve anılmasına karşın, şirketteki hukuki yetki ve görevlerine mevzuatta açıklıkla yer verilmemiştir. Bu bakımdan ticari şirketler uygulamasında birçok üst düzey yöneticinin CEO ünvanını kullanması nedeniyle, aslında CEO'nun kim ve hangi yetkileri haiz olduğunun tespiti önem taşımaktadır. Çalışmada, CEO'nun anonim şirketteki konumunu netleştirmek amacıyla yönetim kurulu sistemleri ve uygulamada kullanılan yönetici ünvanları ile CEO ile karşılaştırılarak ele alınmıştır. Kurumsal yönetim çerçevesinde CEO'nun yer alacağı yönetim kurulu üyelerini yetkilerine göre ayrıştırmak ve CEO'yu konumlandırmak amacıyla yönetim kurulu üyeleri ve komite ile komisyonlar incelenmiştir. Ayrıca CEO'nun hukuki durumu ve şirket ile arasındaki sözleşmenin niteliği irdelenmiş, Türk Ticaret Kanunu uyarınca CEO'nun hangi yetkilere sahip olabileceği, bu yetkilerin devir usulleri ve devredilen yetkilerin nasıl kullanabileceği belirlenmiştir. CEO ünvanı, ABD şirketlerinden transfer edilen bir ünvan ve mevkii olduğundan, Türk hukukunda ele alınan konular ABD hukukuna göre atanan CEO'ların yetki ve konumu ile kıyasen incelenmiş ve aralarındaki farklar tespit edilmiştir.