İş Hukukunda İşe İade Kararlarının Uygulanması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Hukuk Fakültesi, Hukuk Pr., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ali Barbaros DEMİRKOL
Danışman: İbrahim Subaşı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sosyo-ekonomik açıdan zayıf konumda bulunan işçinin, işveren karşısında korunmaya ihtiyaç duyduğu açıktır. Anayasamız ile güvence altına alınan çalışma hakkının ve insana yakışır yaşam koşullarının etkin biçimde sağlanabilmesi için, işçi–işveren ilişkilerinin sürekliliğinin korunması, kuralların uygulanması ve bu kuralların hakkaniyete uygunluğunun denetlenmesi büyük önem taşımaktadır. Çalışmamın konusunu oluşturan iş güvencesi düzenlemeleri de işçinin, iş ilişkisini sürdürme güvencesine sahip olması, ailesinin geçimini sağladığı ücretini kaybetme kaygısı duymadan haklarını ileri sürebilmesi amacıyla getirilmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu ile işe iade davası öngörülmüştür. Bu dava, haksız veya geçersiz nedenle işten çıkarılan işçiye yeniden işine dönme imkânı tanıyan bir hukuki yoldur. Davaların hızlı, makul sürede ve düşük maliyetle sonuçlanmasını sağlamak amacıyla arabuluculuk kurumu dava şartı olarak kabul edilmiştir. 2018 yılından itibaren işe iade davalarında zorunlu arabuluculuk uygulaması başlamış; tarafların anlaşmaya varmaları halinde uyuşmazlık kesin olarak sona ermiş, anlaşma sağlanamadığında ise işçinin dava açma yolu açık bırakılmıştır. İşe iade davaları hem işçi hem işveren açısından çeşitli hukuki sonuçlar doğurmaktadır. Bu çalışmada, 4857 sayılı İş Kanunu çerçevesinde iş güvencesinin tanımı, unsurları, yararlanma koşulları ve zorunlu arabuluculuk kurumu ele alınmıştır. Ayrıca iş sözleşmesinin feshi, feshe ilişkin şekil ve esas kuralları, işe iade davasında verilebilecek kararlar ile bu kararların sonuçları incelenmiştir. Mahkeme kararı sonrasında işçinin işverene başvurusu, işverenin daveti, işçinin bu davete icabet etmesi veya etmemesi halinde doğacak sonuçlar; işçinin başvurusuna rağmen işe davet edilmemesi veya hiç başvuru yapılmaması durumunda uygulanacak hükümler değerlendirilmiştir. Bununla birlikte işçinin işe başlatılması veya başlatılmaması halinde doğabilecek hak ve yükümlülükler, tazminat, ücret ve diğer alacaklar doktrin ve yargı kararları ışığında ayrıntılı biçimde ele alınmıştır.