Ömrünü tamamlamış araçların geri kazanımı için sürdürülebilir çok amaçlı tersine lojistik ağ tasarımı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEZİN BALCI

Danışman: AYVAZ BERK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde, her sektörde olduğu gibi otomotiv sektöründe de sürdürülebilirlik kavramı büyük önem arz etmektedir. Son yıllarda ülkeler sürdürülebilirlik yaklaşımının farkındalığına erişmiş olup, sürdürülebilir gelişmeyi destekleyen faaliyetlerde bulunmaktadır. Bu yaklaşım ile ekonomik çıkarlar, çevresel etkiler ve sosyal kalkınma dengede tutulmaktadır. Ülkemiz ekonomisi açısından çok önemli yere sahip olan Türk otomotiv sektörü de, gerek otomotiv üretiminde, gerekse yaşam döngüsünü tamamlamış olan otomotivlere yönelik gerçekleştirdiği faaliyetlerde sürdürülebilirlik yaklaşımı ile hareket etmektedir. Otomotiv üretiminde geri dönüşümü zor olan materyallerin yerine geri kazanımı olan ürünlerin kullanımını artıran Türk otomotiv sektörü, yaşam döngüsünü tamamlamış veya diğer bir adıyla hurdaya çıkmış araçların çevreye olan etkilerini minimum düzeyde tutmak için hurda araçların toplanması, yeniden kullanılabilecek olan parçalarının ayıklanması ve sökülmesi ile ikincil pazarda satışının gerçekleşmesi, kullanılamayacak parçalarının yeniden işlenerek başka bir ürünün hammaddesi olarak üretime dahil edilmesi veya elden çıkarılması için tersine lojistik faaliyetini uygulamaktadır. Bu çalışmada, ömrünü tamamlamış araçların çevreye olan zararlı etkilerini azaltmak, aynı zamanda otomotiv sektörü için de katma değer sağlamak üzere tersine lojistik ağ tasarım problemi ele alınmış ve çok amaçlı karma tam sayılı doğrusal programlama modeli geliştirilmiştir. Model, maliyet minimizasyonu, karbon salınım minimizasyonu ve istihdam maksimizasyonu olmak üzere üç amaçlıdır. Önerilen model İstanbul'da ÖTA geri dönüşüm ağ tasarımı için uygulanmıştır. Çok amaçlı modelin çözümünde hedef programlama metodu kullanılmıştır. Problem GAMS 23.5.1 çözücüsü ile çözüme kavuşturulmuştur.