TÜRKİYE’DE AR-GE ve EKONOMİK BÜYÜME: İŞLETMELER BAĞLAMINDA BİR DEĞERLENDİRME


Çetin G.

TÜRKİYE EKONOMİSNİN TAŞIYICI GÜCÜ TÜRK İŞLETMECİLİĞİ ve GELECEĞİ, DOÇ. DR. GENCAY KARAKAYA, Editör, TASAV, Ankara, ss.49-60, 2025

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Araştırma Kitabı
  • Basım Tarihi: 2025
  • Yayınevi: TASAV
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.49-60
  • Editörler: DOÇ. DR. GENCAY KARAKAYA, Editör
  • İstanbul Ticaret Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Ekonomik büyüme ülkelerin sürdürülebilir biçimde gerçekleşmesini istedikleri en önemli makroekonomik değişkendir. Özellikle gelişmekte olan ülkeler için sürdürülebilir ekonomik büyüme kalkınmaya giden yolda çok mühim bir aşamadır. Ülkeler ekonomik büyümede hız ve sürdürülebilirlik için hem araştırma hem de yatırımlar vasıtası ile büyümede lokomotif görevi görecek unsurlara odaklanmaktadır. Teknolojik gelişmeler ve ölçeklerine göre işletmeler ise söz konusu odaklanılan konular içerisinde yer almaktadır. Üretim faaliyetleri ve yerli işletmelerin üretim süreçlerinde gerek üreten olma gerekse de üretim faktörleri temini süreçlerinde oynadıkları roller ise büyüme için son derece kıymetlidir. Bu görüşten hareketle ülkeler işletmeleri hem teknolojik yenilikler açısından hem de üretim süreçleri açısından teşvik ederek büyümede sürdürülebilirlik hedeflemektedirler. Devlet tarafından sağlanan destekler, teşvikler, araştırma katkıları ya da teknik unsurlar işletmelerin makroekonomik yapı içerisindeki rollerinin daha sağlıklı ve daha etkin işlemesini sağlamaktadır. Bu bağlamda değerlendirildiğinde Türkiye açısından işletmelerin önemi ve ölçekleri bakımından sağlanan destekler ile desteklerin işletme performanslarına yansımaları son derece mühimdir. Özellikle de AR-GE yatırımlarının teknolojik ilerlemenin yapı taşı olarak görüldüğü günümüzde işletmelerce gerçekleştirilen AR-GE faaliyetleri ya da devlet tarafından sağlanan AR-GE destekleri aslında ülke ekonomisi için sürdürülebilir büyüme yolunda atılan önemli adımlardır. Küreselleşme ve ülkelerdeki etkileri de dikkate alındığında ülkelerin bu konuda yasal düzenlemeler yapmaları da kaçınılmaz hale gelmiştir. Türkiye’de ise 2000’li yıllardan itibaren AR-GE faaliyetlerine yönelik yasal düzenlemeler hız kazanmıştır. Bu çalışmada AR-GE harcamalarının ülkeler açısından önemi, ekonomik büyüme ve işletmeler bağlamında ele alınarak Türkiye açısından bir değerlendirme yapılacaktır.