A research on the relationship between ethnocentrism and online shopping addiction with the intention to buy domestic and foreign fast-fashion


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Dış Ticaret Enstitüsü, Uluslararası Ticaret Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: BÜŞRA ONİN

Eş Danışman: BAYAZIT DİDEM ZEYNEP, YILDIRIM FİGEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Etnosentrizm, kişinin kendi kültürünü diğer kültürlerden üstün görmesi olarak tanımlanabilir. Bu araştırmada etnosentrizmin mevcut koşullara göre (pandemi, ekonomik kriz, ülkeler arası çatışma v. b.) değişip değişmediğinin, bunun alışveriş bağımlılığı ile nasıl bir etkisi olduğunun ve pandeminin Türk tüketicisinin yerli ve yabancı hızlı moda markası satın alma niyetini nasıl etkilediği incelenmiştir. Veriler, anket yoluyla 304 katılımcıdan çevrimiçi olarak toplanmıştır. Satın alma niyeti ölçeği araştırmasının sonucu, katılımcıların ürünün yerli mi yoksa yabancı mı olduğunu önemsemediklerini göstermektedir. Satın alma niyeti ölçeği sonucuna rağmen etnosentrizm ölçeği sonuçlarında, Türk insanının orta ila yüksek düzeyde etnosentrizm derecesine sahip olduğu görülmektedir. Çevrimiçi alışveriş bağımlılığı ölçeğine bakıldığında katılımcıların geri çekilme, tolerans ve nüks düzeylerinin alışveriş bağımlılıklarını yüksek düzeyde etkilediği görülmektedir. Satın alma niyeti ölçeğinin istatistiksel sonuçlarına göre katılımcıların yerli veya yabancı marka fark etmeksizin alışveriş yapabildikleri görülmektedir, ancak katılımcılara açık uçlu soru metodu ile hangi markayı daha çok tercih ettikleri sorulduğunda yerli hızlı moda markasını tercih ettiklerini sözlü olarak ifade ettikleri belirlenmiştir. Bu açık uçlu soruya verdikleri cevap, katılımcıların etnosentrizm düzeylerinin orta ila yüksek düzeyde olmasıyla desteklenebilir. Katılımcıların yaş ve etnosentrizm düzeylerine bakıldığında 26-35 yaş arasındaki genç katılımcıların, yaş grupları arasında en yüksek etnosentrizm düzeylerine sahip oldukları görülmektedir. Daha önce yayınlanmış birkaç çalışma Türk halkının, özellikle de genç nüfusun etnosentrik olmadığını gösterse de, bu çalışmada orta ila yüksek düzeyde etnosentrizm gösterenlerin genç nüfustan olduğu görülmektedir. Tüketici satın alma niyetini etkileyen etnosentrizm ile çevrimiçi alışveriş bağımlılığı arasındaki ilişki incelendiğinde duygu düzenleme alışveriş bağımlılığının etnosentrizm düzeyi ile anlamlı bir ilişkisi olduğu görülmektedir. Bahsi geçen sonuçlar değerlendirildiğinde, ekonomik durumların ve pandemi koşullarının etkisinin olabileceği yargısı güçlenmektedir.