Uygur Türklerinin 'Ailem nerede' eylemlerinin Türkiye basınına yansıması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Ticaret Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, MEDYA VE İLETİŞİM ÇALIŞMALARI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEDİNE NAZIMI

Danışman: Sena Aydın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, "Ailem Nerede" temalı protesto eyleminin Türkiye yazılı basınındaki temsiline odaklanmakta ve medya söyleminin yapılandırıcı niteliğini eleştirel bir çerçevede analiz etmektedir. "Ailem Nerede" eylemi, Türkiye'de yaşayan Uygur Türklerinin, Çin'in toplama kamplarında tutulan veya kaybettirilen yakınlarının akıbetini öğrenmek amacıyla düzenledikleri barışçıl bir protestodur. Araştırmada, haber içeriklerinin yalnızca niceliksel dağılımı değil, aynı zamanda söylemsel kurgusu, görünürlük düzeyi, konumlandırıldığı bağlam ve temsil stratejileri de değerlendirme konusu yapılmıştır. Elde edilen bulgular, haber üretim süreçlerinin yalnızca habercilik normlarıyla değil, aynı zamanda kurumsal yönelimler, editoryal tercih setleri ve yapısal konumlanmalarla şekillendiğini göstermektedir. Bazı medya organlarının konuya dair sınırlı ya da hiç temsile yer vermemesi, seçici sessizlik olgusunu gündeme taşımakta; bu durum, medyanın toplumsal meselelerde üstlendiği rolün sınırlarını ve belirleyici faktörlerini tartışmaya açmaktadır. Öte yandan, belirli yayınlarda gözlemlenen etik duyarlılık ve söylemsel bütünlük, basının normatif işlevlerine yönelik sınırlı da olsa örnek teşkil etmektedir. Çalışma genelinde, medyanın yalnızca bilgilendirici değil, aynı zamanda anlam kurucu bir alan olduğu varsayımından hareketle, temsiliyetin süreksizliği ve seçiciliği üzerinden eleştirel bir medya okuması önerilmektedir. Bu bağlamda, medyada yer alma pratiklerinin tesadüfi değil, çok katmanlı güç ilişkileriyle iç içe geçtiği görülmektedir. Dolayısıyla, medyadaki görünürlük, yalnızca haber olma niteliğiyle değil, aynı zamanda söylemsel meşruiyet çerçevesiyle birlikte düşünülmelidir.